Binnenland

Vergeten oorlogsverhaal: De Tien van Renesse

Adriaan, Johannis, Willem, Menke, Iman, Jan, Marcus, Cornelis en de broers Joost en Leendert: eind 1944 laten deze mannen het bevolkingsregister van Renesse verdwijnen om te voorkomen dat nog meer mannen door de Duitsers worden opgepakt en afgevoerd

Schouwen-Duiveland is op dat moment grotendeels door de Duitsers onder water gezet, in een poging de geallieerden tegen te houden. De rest van Zeeland is al bevrijd. De tien verzetsmannen van Renesse begraven het bevolkingsregister, tot woede van de Wehrmacht, die wraak zweert. 

De tien van Renesse besluiten te vluchten. De Engelse geallieerden op Walcheren beloven een patrouilleboot te sturen die de mannen zal oppikken. Terwijl de mannen bij de zeedijk tussen Zierikzee en Haamstede liggen te wachten op de boot, horen zij een Duitse patrouille naderen. Een Duitse soldaat die achterblijft om te plassen komt zo dichtbij dat een van de verzetsmensen in paniek raakt en hem neerschiet. Een vuurgevecht volgt en de mannen worden gepakt. De Tien krijgen de doodstraf.

De Duitsers kiezen voor ophanging, in Nederland een straf die nog niet eerder is gegeven. Op boerenkarren rijden de nazi’s ze op 10 december 1944 naar Slot Moermond. Tientallen dorpsgenoten, onder wie de vader van Jan, worden uit hun woningen gehaald om gedwongen naar de ophanging te kijken. De timmermannen, de schilder, de metselaars, de ambtenaar, de politie-agent en de landbouwer worden opgehangen. De tiende, de gemeentesecretaris Cornelis Lazonder, die zwaar gewond was geraakt bij de schietpartij, moet toekijken. Hij overlijdt 's nachts en wordt daarna bij zijn makkers gehangen, waar ze 48 uur blijven bungelen.

EenVandaag spreekt met Daan, de zoon van Cornelis Lazonder en met documentairemaker Tjeerd Muller, die met hulp van crowdfunding bezig is dit vergeten verhaal te verfilmen. De film gaat in premiere op het Film by the Sea-festival.

Bekijk hieronder een video over het project: